Nắp ấm – Nepenthes mirabilis

Nắp ấm – Nepenthes mirabilis

• Tên gọi khác: Bình nước, Trư lung thảo, Cây bắt mồi
• Tên khoa học: Nepenthes mirabilis (Lour.) Druce
• Họ thực vật: Nepenthaceae (Nắp ấm)
• Nắp ấm thuộc loài nhiệt đới, phân bố chủ yếu ở vùng Đông Nam Á, trong đó có Nam Trung Quốc và Việt Nam, thường gặp từ Quảng Trị trở vào các tỉnh Tây Nguyên cho tới Cà Mau.

Đặc điểm cây nắp ấm

Nắp ấm thân có hình trụ, màu lục nhạt lúc non, màu nâu sậm lúc già. Lúc đầu non có lông sau nhẵn, thân sẽ rất dai, đường kính thân khoảng 5-6mm (loại thấp) hoặc 10-20mm (loại cao). Lá có cuống ôm thân, phiến dài hình bầu dục thuôn, gân song song. Cuối lá có cuống dài, tùy loài nếu nhỏ thì 1-2 vòng xoắn, loài lớn 3 vòng xoắn tương ứng bình to chứa nhiều mồi côn trùng, nắp bình trái xoan, cuống bình dài 5-20cm.

Có nhiều người nhầm tưởng nắp ấm bắt mồi là hoa của cây nhưng không phải. Cây sống trong rừng sâu và bám vào các cây cổ thụ lớn, rễ thân cây không lấy đủ dinh dưỡng nên lá phải biến đổi thành dạng ấm bắt mồi cung cấp thêm nguồn thức ăn cho cây. Cây nắp ấm có hoa cụm với chùy mảnh mọc thẳng đứng, hoa đực hoặc cái, cây có 2 hoa. Cây có dạng quả nang chứa nhiều hạt mảnh và dài.

Cây nắp ấm là loài cây mọc dưới tán rừng thưa nên ánh sáng thích hợp nhất là ánh sáng khuyếch tán nhưng vẫn phải có ánh sáng trực tiếp của buổi sáng sớm hoặc buổi chiều. Để chăm  sóc cây nắp ấm tốt nhất ta nên sử dụng thêm lưới che  để hạn chế ánh nắng và tăng độ ẩm. Lưu ý đến việc bón phân cho cây vì nếu nồng độ và liều lượng không đúng thì cây sẽ không  tạo nắp ấm.

Với hình dạng lá đặc biệt, màu sắc độc đáo và hoa đẹp, cây nắp ấm được trồng thành chậu treo trang trí các quán cafe, sảnh nhà hàng, ban công hay tạo giàn treo sân vườn..

Công dụng cây nắp ấm

Với dáng vẻ độc đáo, đặc biệt là những chiếc bình được treo trên cây, nhiều người lựa chọn cây như một loại cây cảnh để trang trí trong nhà.

Các vị trí có thể treo chậu nắp ấm cũng rất đa dạng, từ cửa sổ, ban công, hiên nhà, sân vườn, lối đi đều rất phù hợp.

Nhiều nhà hàng, khách sạn, khu nghỉ dưỡng cũng treo những chậu nắp ấm để tô điểm thêm không gian quán.

Không chỉ mang tính thẩm mỹ, cây còn là một sự hỗ trợ đáng kinh ngạc trong việc thanh lọc không khí, loại bỏ sâu bệnh, ruồi muỗi trong nhà hay trong vườn.

Các bộ phận của cây nắp ấm còn có thể tận dụng để làm các phương thuốc chữa bệnh. Theo các ghi chép Đông Y, nắp ấm có vị ngọt, nhạt, tính mát, có thể dùng để điều trị sỏi thận, trị tiêu chảy, gan nhiễm mỡ, ho, đái tháo đường, các bệnh về đường tiết niệu, tá tràng hay dạ dày.

Tất nhiên, trước khi sử dụng thì bạn cần tham khảo ý kiến của bác sĩ, chuyên gia trước.

Cách trồng cây nắp ấm

Để có một chậu nắp ấm trưng bày, cách đơn giản nhất là mua ở các đại lý. Tuy nhiên, nếu mua phải nắp ấm Trung Quốc thì cây chỉ ra nắp một đợt, không có tính thẩm mỹ lâu dài. Nên tốt nhất vẫn là tự nhân giống.

Chuẩn bị đất trồng

Có một nghịch lý khi trồng cây nắp ấm là không được dùng đất quá màu mỡ, bởi như vậy cây sẽ không ra nắp, tốt nhất bạn trộn cát với xơ dừa theo tỉ lệ 1:2.

Nếu dùng chậu thì cần dùng chậu to một chút, lỗ thoát nước nhỏ để giữ ẩm cho đất. Tốt nhất là dùng chậu sứ hoặc nhựa, thay vì chậu đất nung.

Cây nắp ấmcó thể nhân giống bằng cách gieo hạt hoặc giâm cành.

Gieo hạt

Cách này ít khi được sử dụng, bởi hạt bạn phải mua chứ khó thu hoạch từ cây, ngoài ra, thời gian để cây phát triển cũng khá chậm.

Sau khi mua được hạt giống và chuẩn bị đất trồng đầy đủ, bạn rải hạt đều lên mặt đất, dùng bình phun sương tưới đều để hạt dính đất.

Những ngày sau cứ tiếp tục duy trì tưới nước, không để đất bị khô. Giữ chậu ở nơi thoáng mát, không quá nắng, sau khoảng 1 năm thì cây sẽ cao khoảng 5 – 7cm. Lúc này bạn có thể tách cây ra chậu riêng để tiếp tục chăm sóc.

Giâm cành

Với phương pháp này, bạn có thể tự nhân giống từ cây có sẵn, thời gian cây phát triển cũng nhanh hơn.

Khi cây lớn, bạn cắt phần ngọn cây để giâm. Cắt sao cho đoạn ngọn dài khoảng 5cm, có 2 – 3 đốt lá, tiếp đó mỗi chiếc lá bạn cắt bỏ một nửa cho gọn.

Ngâm phần ngọn vừa cắt vào dung dịch kích rễ khoảng 2 tiếng, rồi cắm vào đất đã chuẩn bị từ trước. Tưới nước để duy trì độ ẩm cho đất.

Với cách làm này, 3 tuần là cây đã đâm chồi, chỉ khoảng 4 tháng là cây đã đạt đủ kích thước để có thể tách ra chăm sóc riêng.

Chăm sóc cây nắp ấm

Cách chăm sóc cây nắp ấm cũng vô cùng đơn giản, bạn chỉ cần chú ý tới nước và ánh nắng, như vậy là vừa đủ.

Tưới nước

Là loài cây ưa ẩm, bạn nên tưới nước đều đặn cho cây nắp ấm. Không để đất quá khô, tốt nhất là duy trì độ ẩm luôn ở mức 60- 70%. Ngoài ra, khi tưới ước bạn nên tưới phun sương, chọn nước sạch để tưới.

Nếu chậu cây thoát nước chậm thì nên tưới mỗi tuần 1 lần, còn chậu thoát nước nhanh thì 2 – 3 ngày 1 lần, tất nhiên là còn tùy độ ẩm thực tế của đất nữa.

Tuy không chịu được ngập úng nhưng nắp ấm lại có thể mọc thủy sinh.

Phân bón

Không bón phân cho cây nắp ấm, cây thiếu dinh dưỡng sẽ kích thích ra nắp để bắt mồi. Nếu bạn bón phân hay trồng trên đất giàu dưỡng chất, cây sẽ không ra nắp. Thay vào đó, bạn nên thay đất trong chậu mỗi năm một lần để làm mới môi trường sống.

Ánh sáng

Cây có thể sinh sống được cả ngoài sáng và bóng râm. Tốt nhất là bạn nên trồng cây ở những nơi thoáng mát. Khi cây còn nhỏ thì nên che chắn mỗi khi nắng gắt, còn cây đã lớn thì có thể sinh trưởng tốt trong ánh nắng bình thường, không cần quá lo lắng.

Ánh nắng cũng là một trong những điều kiện cần để kích thích cây ra nắp ấm.

Nhiệt độ

Cây nắp ấm sinh trưởng tốt nhất trong khoảng nhiệt độ từ 18 – 30 độ C, nhìn chung là khá phù hợp với điều kiện môi trường ở Việt Nam.

Phòng trừ sâu bệnh

Thường xuyên quan sát kiểm tra, nếu thấy lá hư héo, vàng úa thì nên cắt bỏ ngay. Là loài cây chuyên ăn côn trùng nên nắp ấm rất khó bị sâu bệnh, rất tiện lợi.

Trên đây là những thông tin về cây nắp ấm mà bạn có thể tham khảo qua để có một kế hoạch trồng và chăm sóc sao cho hiệu quả, mang tính thẩm mỹ nhất.

THÔNG TIN LIÊN HỆ:

• Website: cayxanh.canhquannhaxanh.com
• Email: kinhdoanh@canhquannhaxanh.com
• Hotline: 0979.233.233
• Fanpage: Cây Cảnh Nhà Xanh

Cảnh quan nhà xanh

Xem thêm: Lan Cẩm Cù